Willem Post

Ultrarechts in Amerika gebruikt Geert Wilders: 'rolmodel' Geert moet radicaliseringsproces in de VS verder aanwakkeren met speech op 11 september	18-09-2010
Wereldhervormer John Mc Cain slaat de plank mis	05-09-2008
Europa is troefkaart voor Obama	24-07-2008
Mc Cain wint in Pennsylvania	22-04-2008
Hillary Clintons haat-liefde verhouding met Den Haag	02-01-2008
Amerika kan niet zonder Nederland in Afghanistan	29-08-2007
Irak is ook de oorlog van Hillary	30-05-2007
De Hillary-machine versus de Obama-magie	22-01-2007
Amsterdam-waarschuwing niet onderschatten, wel nuanceren	11-08-2005
Wat wij van Amerika kunnen leren  (President Bush over Nederland)	23-02-2005
Wilders verslaat Amerikaanse conservatieven	15-01-2005
Leren van Harlem	20-11-2004
Vrije Eleanor inspireert Juliana	23-03-2004
De Hoop Scheffer ideaal voor VS	02-09-2003
Lijsttrekkers zijn amateurs in campagne voeren	13-01-2003

 

 

 

Vrije Eleanor inspireert Juliana

 Het nieuws van het overlijden van de oud-vorstin was nog maar net bekend of er werd door Oranje-watchers al uitgebreid gedelibereerd over de ‘zo grote’ pacifistische en spirituele invloed van gebedsgenezeres Greet Hofmans. Onzin, want haar optreden was meer kortstondig en gericht op een incident, namelijk de ziekte van prinses Marijke.

   Het waren de Amerikaanse First Lady Eleanor Roosevelt en president Franklin Roosevelt, in die volgorde, die eerder op religieus en politiek gebied maar ook op persoonlijk vlak van grote invloed waren op de het verdere leven van de prinses.

   Met name in de oorlogsjaren heeft Juliana hen regelmatig bezocht. Dat waren voor haar vormende jaren. Daar kon zij ontsnappen aan het stijve protocol van haar jeugd.

   Eleanor schrijft in haar memoires: ‘Ik wilde vrij zijn als vrouw, als ‘First Lady’. Het personeel in het Witte Huis vond het al vreemd als ik zelf op het knopje van de lift drukte. Ik trok me daar helemaal niets van aan.’ Juliana zou het geschreven kunnen hebben.

   Er groeide een diepe band tussen de beide vrouwen. Bezoekers troffen Eleanor en Juliana vaak mediterend onder de bomen aan. Hun zo persoonlijke Christelijke geloof was sterk maatschappelijk gericht en wars van dogma’s.

   Eleanor waardeerde het dat Juliana haar kinderen op een ‘democratische’ wijze wilde opvoeden en zelfs naar een openbare school zou sturen. Eleanor zou later zeggen: ‘Ik had er zo’n hekel aan als er weer zo’n protocolair gevolg van een belangrijke gast bezit nam van ons huis. Als ik naar buiten keek, hoopte ik altijd dat Juliana daar zat.’ Samen met Juliana reisde ze ook door het Caribisch-gebied en altijd bezochten zij dan ook de armen. Juliana reisde ook naar Hyde Park, de privé-residentie van de Roosevelts. Jarenlang na de oorlog zou Eleanor Soestdijk nog bezoeken.

   Eleanor wilde ook graag een politieke First Lady zijn in een tijd dat zoiets helemaal niet kon. Zij wilde over haar grenzen heen kijken en werd een groot ambassadeur van de Verenigde Naties. Zij bewonderde ook de internationale rol die Juliana als vorstin zou spelen. Met name de wijze waarop Juliana wees op de verantwoordelijkheid van Europese landen om samen te werken en veel meer te doen aan het helpen van vluchtelingen dwong bewondering af bij Eleanor. Volgens Eleanor had Juliana een ‘leidende rol ten aanzien van de mensenrechten’. In 1952, notabene tijdens hoog oplopende Koude Oorlogspanningen tussen Oost en West vanwege de Korea-oorlog, sprak Juliana het Amerikaanse Congres toe waarbij zij nadrukkelijk opkwam voor de solidariteit tussen volkeren. Eleanor oordeelde: ‘The pages of history will record that she was a woman who loved her fellow human beings.’

   Juliana was ook zeer onder de indruk van de aristocraat Franklin Roosevelt die een sterke persoonlijke band met het Amerikaanse volk had. Zij noemde hem liefkozend ‘mijn grote Vrijheidsstrijder’. Ze genoot van Roosevelts wekelijkse radiopraatjes bij de open haard. Roosevelt stamde af van ‘Hollands-New Yorkse adel’ en Juliana herkende zich in die achtergrond.

   Er ontwikkelde zich dus een sterke relatie tussen de Oranjes en de Roosevelts. In de Hollandse Hudson-vallei leidde de president zijn gasten persoonlijk in een open wagen rond om hen de Hollandse architectuur te laten zien. De president vond het een grote eer dat Juliana’s dochter Margriet zijn petekind werd. ‘I have completely fallen in love with my Godchild’, aldus de charmante president.

   In november 1941 was prinses Juliana eregast bij de verkiezingsoverwinning van Roosevelt. ‘Een prachtige ervaring voor je om een Democraat te zien winnen’, grapte de president tegen Juliana. In zijn overwinningstoespraak sprak hij de hoop uit dat de prinses met haar familie gauw weer met het ‘vaderland’ verenigd zou kunnen worden. Hij bood hen een voortdurende gastvrijheid tijdens de resterende oorlogstijd aan.

   FDR wilde vlak voor de bevrijding extra voedselpakketten laten droppen boven Nederland en met de koninklijke familie besprak hij voor zijn dood in april 45 zijn voorstel om gedupeerde Hollandse boeren gedurende vijf jaar de beste grond in Duitsland uit te laten zoeken.

   De Vier Vrijheden die FDR in zijn beroemde oorlogstoespraak verwoordde: vrijheid van godsdienst, vrijheid van meningsuiting, en vrijwaring van vrees en gebrek, zijn voor Juliana altijd een maatschappelijk en spiritueel richtsnoer geweest, aldus koningin Beatrix in haar laatste Kerstoespraak.  Zo werd de ‘Nederlandse Eleanor’ bij haar naderende dood in het juiste historische perspectief geplaatst.  Vergeleken bij de invloed van de Roosevelts was die van de nu zoveel genoemde Greet Hofmans in wezen maar een voetnoot in de geschiedenis.

Terug

 

De Hoop Scheffer ideaal voor VS

Nederland laat zich meesleuren in avontuur Irak

De Hoop Scheffer wordt genoemd als NAVO-topman. Daarmee wordt nog eens bevestigd hoe braaf Nederland ten opzichte van de VS is, schrijft Willem Post.

Een beetje Amerika-deskundige weet wat de Amerikaanse president zijn gasten woensdagochtend zal voorschotelen. Bush is een president van regelmaat en rituelen. In het Witte Huis heerst een strakke regie. Het ontbijt zal worden geopend met een gebed waarna de ontbijttafel zal worden voorzien van fruitsalades, sandwiches met pindakaas en jam en een lichte chocolade-pudding. Bush eet deze eenvoudige ingrediënten al jaren.

De president is gesteld op beleefdheidsvormen en daarom doen de twee Nederlandse gasten er goed aan om met name de rode grapefruits en zoete sinaasappels te prijzen want die komen steevast van het Texaanse platteland. Dat kun je aan de diplomatiek zo geschoolde De Hoop Scheffer wel over laten.

De huidige Amerikaanse president had oorspronkelijk een wereldbeeld waarin datzelfde platteland van Texas centraal stond. Voor nine eleven wilden Bush en de neo-conservatieven die hem omringden het Amerikaanse continent met een anti-rakettenschild afschermen tegen de boze buitenwereld en trok Washington zich in snel tempo terug uit een indrukwekkend aantal internationale verdragen.

De afstand met Europa werd steeds groter. In een interview met de conservatieve columniste Peggy Noonan zei Bush over zijn eerste ontmoeting met de Europese leiders: 'Ieder van hen bekritiseerde mij hevig. Ik heb keurig naar ze geluisterd. Op het eind nam ik het woord. Ik vatte even samen wat zij zeiden. Ik bedankte hen maar liet ze overduidelijk weten dat het Amerikaanse standpunt ten aanzien van Kyoto en andere hotissues geen millimeter veranderd was.' Na 11 september week Bush ook geen millimeter. In recordtijd werd een Nieuwe Wereldorde opgelegd waarbij de Amerikanen de strategie, de middelen en het moment van ingrijpen bepalen. In dat wereldbeeld past als vanzelf de lijfspreuk: 'Je bent voor ons of je bent tegen ons.'

Ik ben er van overtuigd dat de Amerikaanse keuzeheren bij de vacature van NAVO-secretarisgeneraal die binnenkort vrijkomt hun ogen al enige tijd op de trouwe 'transatlanticus' Jaap de Hoop Scheffer hebben laten vallen.

Jaap has it all. De christen-democraat is een diplomaat en politicus. Hij begrijpt de huidige Amerikaanse regering. De Hoop Scheffer is nog zo'n Europeaan die als het er echt op aan komt zich altijd zal laten leiden door gevoelens van dankbaarheid ten opzichte van de Amerikaanse bevrijders ten tijde van de Tweede Wereldoorlog.

Direct na 11 september zei de toenmalige politiek leider van het CDA 'dat de wereld definitief veranderd was'. Een jaar geleden zei De Hoop Scheffer al dat hij een eventuele oorlog tegen Irak zou steunen, zelfs zonder mandaat van de Verenigde Naties.

De regering-Kok nam, ondanks de gebezigde pro-Amerikaanse retoriek in de eerste maanden na 11 september, een afwachtende houding aan. In Den Haag brak paniek uit toen Washington bij de aanval op Afghanistan vroeg om F-16 gevechtsvliegtuigen. Het kabinet wilde 'absoluut niet' betrokken raken bij gevechtshandelingen. De vliegtuigen mochten alleen humanitaire taken als fotoverkenningsvluchten uitvoeren. High visibility, low risk, zo luidde het devies. 'We zijn door de mand gevallen' sprak een diplomaat destijds in de Volkskrant.

De huidige regering-Balkenende voert weer een duidelijke pro-Amerikaanse koers. De relatief grote Nederlandse troepenmacht in Irak heeft in wezen een oorlogstaak. De Amerikaanse president heeft op 1 mei de Irak-oorlog formeel weliswaar ten einde verklaard, diezelfde president heeft de afgelopen weken toegegeven dat er sprake is van een de facto oorlogssituatie in Irak. Nederland wordt dan ook daadwerkelijk gerekend tot een belangrijke militaire bondgenoot in de multinationale troepenmacht.

De Amerikaanse ambassadeur in Den Haag Sobel sprak een paar maanden geleden in de Haagse sociëteit De Witte in opvallend gloedvolle bewoordingen over de regering-Balkenende. Z'n overduidelijke boodschap: de hele wereld kijkt naar Nederland. Nederland is een economische grootmacht. Is politiek en nu ook militair de aanvoerder van de kleinere Europese landen. Het 'kleine' Nederland moet nu echt eens z'n traditionele bescheidenheid laten varen.

De huidige Amerikaanse regering wenst een nieuw Europa waarin betrouwbare NAVObondgenoten de politieke ruggengraat vormen: Spanje en Italië in Zuid-Europa, Polen en Hongarije in Oost-Europa en Groot-Brittannië en ... Nederland (!) in West-Europa. Met name het structureel recalcitrante Frankrijk zal zo steeds meer worden geïsoleerd.

De nieuwe NAVO-secretarisgeneraal wordt per traditie een Europeaan. De landen die kritisch waren over het Amerikaanse buitenlandbeleid vallen af: dus Duitsland, Frankrijk, België en Luxemburg. Groot-Brittannië leverde de huidige secretaris-generaal. Polen heeft met de huidige president Kwasniewski een goede kandidaat, maar is nog te kort lid om echt een serieuze bedreiging voor Nederland te worden.

Nederland is een stabiele factor in de Amerikaanse Nieuwe Wereldorde. Bij ons geen echt maatschappelijk debat over de politieke en militaire oorlogssteun aan de Verenigde Staten. Zelfs de formele oppositie in het parlement is van fluweel.

De huidige Bush-doctrine is gebaseerd op een totale oorlog tegen het terrorisme: in essentie overal, met alle middelen en tot in het oneindige. In Irak en Afghanistan wordt dan ook geen echte ' exitstrategie' gehanteerd.

Als onze minister van Buitenlandse Zaken goede kans wil blijven maken op de hoge functie moet hij woensdag vooral luisteren en beleefd zijn. Geen fouten maken.

De tijden zijn veranderd. In 1963 kon de toenmalige minister van Buitenlandse Zaken Joseph Luns zich nog de nodige vrijheid permitteren. In zijn werkkamer in het Witte Huis verzocht president Kennedy om Nederlandse troepensteun in Vietnam, waar toen nog geen openlijke oorlog werd gevoerd. Luns antwoordde: 'Nee, meneer de president, iedere mogelijkheid dat het Koninkrijk der Nederlanden een rol speelt in dit soort conflicten behoort to het verleden.' Kennedy zweeg maar toen hij Luns later aan zijn echtgenote voorstelde zei hij (althans, volgens de memoires van Luns): 'Jacqueline, meet mr. Luns, a most formidable minister'. In het huidige tijdsgewricht kunnen trouwe bondgenoten zich dit soort opmerkingen niet meer veroorloven.

Gehoorzame politieke vrienden als Blair, Aznar en Berlusconi mochten al op de Crawford-ranch van Bush in Texas logeren. Binnenkort zal 'subtopper' Balkenende ongetwijfeld ook aanschuiven.

Terug

 

Lijsttrekkers zijn amateurs in campagne voeren  

Zwevende kiezer is per definitie niet ideologisch

De verkiezingscampagne wordt Amerikaanser. Gaat Nederland toch die kant op, dan moeten de politici nog veel leren. Betere beeldspraak bijvoorbeeld, zegt Willem Post.

In deze verkiezingstijd waait een stevige Amerikaanse wind. We zagen dat al tijdens de vorige campagne. Ad Melkert kondigde toen als toekomstig premier alvast een 'Honderd Dagen' à la Roosevelt aan en zijn partij had net als Bill Clinton een 'war room' van waaruit de tegenstander op ieder gewenst moment kon worden 'aangevallen'. Maar hét 'Amerikaanse' verkiezingsfenomeen was Pim Fortuyn.

Natuurlijk moet een politicus dossierkennis hebben, maar 'personality' is minstens zo belangrijk. Neem Clinton, een intellectueel, maar ook een warme, dynamische persoonlijkheid. Ook Fortuyn kon zo naturel zijn. Briljante campagnevoerders als Kennedy, Reagan en Clinton wonden de kiezers om hun vinger en tijdens persconferenties maakten ze grap na grap. Ze wekten de indruk 'zin an' de politiek te hebben.

Een campagnevoerder voelt de tijdgeest, de onvrede onder de mensen, aan. In de vorige campagne deed Fortuyn dat het beste. Hij was een populist als Ross Perot, straalde de humor, de glamour en de glitter van een Kennedy en een Clinton uit. Hij was nog intelligent ook: een bedwelmende cocktail voor het Nederlandse electoraat. In de deze campagne is nog niemand van het formaat Fortuyn opgestaan. Groot campagnetalent is dun gezaaid. Charisma blijkt een schaars goed.

Naar Amerikaanse maatstaven doet PvdA-lijsttrekker Wouter Bos het nog het minst slechtst. Ik wil hem zeker nog niet een Kennedy-achtige politicus noemen, maar hij heeft beslist iets van de ideale schoonzoon, die zijn zaakjes goed kent. In één avond, tijdens het eerste debat op RTL 4, vijf zetels scoren, betekent dat hij aanslaat en dat bewijst tegelijk hoe veramerikaniseerd we zijn.

In de ook weer 'Amerikaanse', dus eindeloze reeks opiniepeilingen, zou het interessant zijn te onderzoeken wat bij de nieuwe aanhangers is blijven hangen van zijn standpunten. Weinig, vrees ik. Natuurlijk, de 40 procent zwevende kiezers zijn per definitie non-ideologisch en letten vooral op karakter-impressies, uiterlijkheden en de stijl van presenteren. Maar de echte droomkandidaat heeft het allemaal. Die verpakt zijn ingewikkelde politieke boodschap in pakkende oneliners, gebruikt beeldspraken en lardeert antwoorden af en toe met filosofische citaten om de meer intellectuele achterban te paaien. Je moet alle segmenten van het electoraat zo goed mogelijk bedienen. Dat zie ik niemand doen. Onze lijsttrekkers zijn amateurs.

Jan Marijnissen probeert het. Hij is goed gebekt, heeft humor. En hij gebruikt af en toe een beeldspraak, zoals 'de rijken krijgen kaviaar en voor de armen blijven de kruimels over.' Zoiets blijft hangen bij de kijkers.

Femke Halsema is ongetwijfeld een groot politiek talent. Ze heeft een scherpe tong, is alert en kent haar zaakjes. Haar gezicht heeft iets verleidelijks. Maar wat is ze serieus. Maak eens een grap. Links hoeft toch niet altijd serieus te zijn. Zet Clintons voormalige campagneadviseur Dick Morris naast haar en zij zou wel eens de grote politieke ster van een volgende campagne kunnen worden.

De grootste strategische blunder is in deze campagne begaan door het duo Balkenende-Zalm. Waarom hebben hun adviseurs niet gezegd dat zij betere bestuurders dan campagnevoerders zijn? In het Buitenhof-Radio 1 journaaldebat afgelopen zondag liet de benauwd kijkende Zalm zich aanleunen dat hij een stalinistisch trekje heeft. Doe iets terug, maak desnoods een grap. Zeg iets!

Een belangrijke Amerikaanse regel is dat frontrunners, en dat waren zij tot voor kort, weinig moeten debatteren. Je moet de risico's minimaliseren. Zalm en Balkenende hadden de lange reeks van vrijwel dagelijkse debatten gemakkelijk kunnen blokkeren door te eisen dat er pas aan de vooravond (zo lang mogelijk wachten!) van de verkiezingsdag twee debatten zouden worden gehouden. Vooruit dan maar: één bij de commerciëlen en één bij de publieken.

Ze hadden een vertragingstactiek moeten toepassen. Zonder hen kan het niet. In de VS wordt over ieder detail onderhandeld. Van de vorm van tafels tot de kleur van het decor. Het is veelzeggend dat de onervaren Mat Herben overeind bleef in de debatten. Het 2-Vandaag-debat was levendig. Dat krijg je al gauw met zes lijsttrekkers. Maar een bijzonder debat was het niet. Bos en Balkende raakten verstrikt in saai jargon over een feitelijk of een structureel begrotingstekort. Daarmee scoor je niet bij het versoapte deel van het electoraat waar zoveel te winnen valt.

Beter is het om bij bijvoorbeeld het veiligheidsvraagstuk een verhaaltje te vertellen. Vertel over de lieve tante Annie in Hoogeveen (in de camera kijken!) die voor de zoveelste keer van haar tasje is beroofd en over depressieve oom Matthieu die door de dure euro in financiële nood raakte en nu overweegt een eind aan zijn leven te maken. Als de lijsttrekkers op de Amerikaanse toer willen, moeten ze hun huiswerk beter doen.

Terug

 

Terug

GEERT WILDERS ALS OUDERWETSE HANSJE BRINKERS

('Wilders verslaat Amerikaanse conservatieven') 

Wilders doet inspiratie op in Bush-Amerika. Hij maakt een indrukwekkende rondgang langs conservatieve mediaorganisaties en denktanks en staat zelfs in contact met de conservatieve raadsman van het Witte Huis.

  Wel even wat anders dan de vrolijke Hollandse kaasmeisjes en tulpenkoninginnen. Wat zullen zijn nieuwe Amerikaanse vrienden zich verbazen over dit nieuwe exportmiddel van multicultureel Nederland. Op Lexington Avenue in Manhattan lopen voor en achter Wilders lijfwachten als in een typische B-film. Het lijkt wel alsof Wilders op campagnepad is. Alsof hij een internationaal staatsman wil zijn.

  Waar ‘Keert’ komt vertelt hij pro-Bush te zijn. En uiteraard voorstander van de Irak-oorlog! De Verenigde Staten is een gidsland voor Wilders want aan lage belastingdruk en afgeslankte overheid kan Nederland nog eens een voorbeeld nemen.

  Wilders doet stof opwaaien. Krijgt veel aandacht. Hij zegt zich te laten inspireren door Alexis de Tocqueville, de aristocraatfilosoof uit de negentiende eeuw die een befaamd Amerika-watcher was.

  Wilders zal met zijn aristocratische ‘look’ voor Amerikanen wel een beetje zijn als een moderne De Tocqueville. Ook Wilders weet wat goed voor het volk is. Hoe cynisch dat de grote Franse denker in religie, zeker ook in de huiselijke sfeer, een bindmiddel zag in een maatschappij vol losgeslagen individuen.

  Ik voorspel dat Wilders nooit de echte steun van Amerikaanse conservatieven zal krijgen. Hij afficheert zichzelf als de nieuwe Hansje Brinkers die met zijn vinger het gat in de dijk zal dichten teneinde golven van immigranten te stoppen. De maatregelen die hij daartoe wil treffen staan haaks op de individuele vrijheid die Amerikaanse conservatieven tot in extremis doorvoeren. Hoezo geen hoofddoekje? Dat is een heel gewoon recht dat voortvloeit uit persoonlijke en eventueel religieuze vrijheid.

  Zelfs de conservatieve Washington Times verbaast zich dat in het Nederland van Wilders tweede en derde generatie-Marokkanen of Turken nog allochtonen of immigranten worden genoemd. In Amerika ben je dan al lang Amerikaan.

  Een moderne maatschappij kan niet zonder nieuwkomers. De Amerikaanse ‘melting pot’ is er het bewijs van. Bush heeft veel illegale immigranten gelegaliseerd, vooral ook omdat in het vergrijsde Amerika tijdens periodes van economische groei nieuwe immigrantengroepen gekoesterd moeten worden. Dat is voor Wilders een schrikbeeld. Hij wil meer mensen in Nederland, lees vooral allochtonen, vanuit de wao in het arbeidsproces laten stromen. Ook voor Amerikaanse conservatieven zijn dit extreme maatregelen.

  En een meer gedwongen integratie staat ook al haaks op het Amerikaans gedachtegoed. In het oudere multiculturele Amerika wonen velen in etnisch bepaalde buurten. Daar is niks mee. Je maakt zelf uit waar je woont. Gedwongen integratie op scholen is een grote mislukking geworden.

  Veiligheid is een basisvoorwaarde voor het leefklimaat van mensen. Belangrijk is dat je je aan de wet houdt en via een streng zerotolerante beleid wordt dat afgedwongen in steeds meer Amerikaanse steden.

  Ik ken in de multiculturele Amerikaanse steden tal van sociale- en onderwijs- projecten waar ‘provinciaalse’ Nederlandse politici veel van kunnen leren. De sleutel van het succes voor immigranten ligt in het onderwijs. Je ziet dat tweede- en derde generatie ‘immigranten’ in de VS veel hoger scoren dan hun (voor)ouders. Er ontstaat dan als het ware vanzelf een middenklasse.

   Nederland zit eigenlijk nog midden in dat proces, al zien we nu al dat de hogescholen en universiteiten verkleuren. Als deze nieuwe Nederlanders geschoold en dus kritisch zijn, zullen de woorden van radicale imams niet meer op een vruchtbare bodem vallen. Op Amerikaanse universiteiten worden extra plaatsen aangeboden voor jongeren uit sociaal-economische achterstandswijken.

  Wat Wilders (en wij) van de Verenigde Staten kunnen leren is om minder ideologisch met het allochtonenvraagstuk om te gaan. We moeten pragmatisch handelen. Niet eeuwig zeuren. Wij zijn teveel gericht op problemen in plaats van de oplossingen. Schaf om te beginnen het woord allochtoon af. In Nederland ben je bijvoorbeeld een Marokkaanse of Turkse Nederlander. En voortaan binnen één, twee generaties Nederlander!

Terug

 

WAT WIJ VAN AMERIKA KUNNEN LEREN

En toen kwam plotseling die zinsnede in de toespraak van president Bush over ‘geweld’ in Nederland en het belang van tolerantie in ‘onze landen’. Bush wil hiermee ons voorhouden dat wij nog heel wat kunnen leren van het tolerante, multiculturele Amerika.

Met name wij oudere Nederlanders vergeten dat wij grotendeels zijn opgevoed in de benepenheid van de zuilen. Dat heeft ons leven getekend. Tijdens ons verzuilde leven kwamen wij nauwelijks in contact met andere culturen en religies. Neem mijn protestantse ouders die katholieke kennissen hadden. Als kind voelde ik dat zoiets wel bijzonder was, voor velen nog ‘not done’.

Van andere religies en culturen leerde je nauwelijks op onze protestantse scholen en op die van de katholieken zal het wel niet veel anders zijn geweest.

   Wel gingen wij op reis naar andere landen maar dat was dan met de Hotelplan Expres naar de Italiaanse Bloemenrivièra. De trein was volgeladen met Hollandse kazen en Hollandse aardappels. Ik kan me niet herinneren dat wij toen de Italiaanse cultuur en religie intens wilden beleven. Overal langs de riviera’s en de costa’s verrezen Hollandse reclameborden en neonreclames. Decennialang waren wij Nederlanders vooral gecharmeerd van zonnebrand-olie en bacardi-cola.

    Vanuit multicultureel perspectief bezien zijn dus miljoenen oudere Nederlanders vanwege hun welhaast gemankeerde jeugd veel slechter geëquipeerd dan andere volkeren voor een diepgaande ontmoeting tussen mensen die de moderne multiculturele samenleving biedt.

   Het zijn de ‘twintigers’ die als backpakkers de jungles van Azië, Afrika en Zuid-Amerika verkennen op zoek naar interessante, ‘nieuwe’ culturen, terwijl hun vaak nog zo vitale ouders comfortabel overwinteren op de Canarische eilanden of veilig recreëren in volstrekt verwesterde lustoorden als het ‘Amerikaanse’Aruba of Cancun in Mexico, het nieuwe Benidorm.

   Die jongere reis- en internetgeneratie kan de multiculturele discussie dus veel beter aan. Ik raad mijn generatiegenoten aan om te beginnen een multiculturele trektocht te ondernemen door de Verenigde Staten. Ik ben er van overtuigd dat velen zullen constateren dat zij op een een andere multiculturele planeet bivakkeren.

   Tal van issues die in Nederland de multiculturele discussie zo negatief beïnvloeden, zijn in de VS terecht absolute non-issues. Het is ronduit racistisch om van zwarte scholen te spreken. Gedwongen integratie is onzinnig. Je bent geïntegreerd als je in de VS geboren bent en opgevoed. En daarmee basta. Het is asociaal om van autochtonen en allochtonen te spreken. Zo krijg je nooit allemaal Amerikanen (Nederlanders).  Je hebt in de VS het volste recht hebt om geheel te assimileren maar ook om generaties lang (China-town, etc) binnen je eigen cultuur en religie te bivakkeren. De hoofddoek is maatschappelijk volledig geaccepteerd want aantasting van dit recht staat haaks op de individuele vrijheid.

   Wat zullen oudere Nederlanders verbaasd zijn als zij aanschouwen wat in de stad Dearborn gebeurt. De stad bij Detroit wordt wel de moslimhoofdstad van Amerika genoemd met het hoogste percentage Arabieren buiten het Midden Oosten. De mensenrechtenorganisatie ‘Human Rights Watch’ constateerde dat in de weken na ’11 september’ juist in Dearborn niets gebeurde vanwege de uitstekende harmonieuze verhoudingen tussen allerlei religies en culturen.’

   De Italiaans-Amerikaanse burgemeester Michael A. Guido kan zich werkelijk niet druk maken om de paar radicale imams die ook in Dearborn wel zullen rondlopen. ‘Dat is een zaak van de FBI. Ik richt me op de overgrote meerderheid van gematigde moslims. Tijdens de ramadan organiseer ik een zonsondergangdiner waarbij ik mijn moslimburgers een goede ramadan toewens. Ik wil een bruggenbouwer zijn.’

   Honderden vrijwilligers geven cursussen ‘werkplaats engels’ zodat pas gearriveerde immigranten snel op de arbeidsmarkt kunnen instromen. De werkloosheid is onder de 4 %. Veel bedrijven stellen diversiteittraining verplicht. Blanke mensen vinden het oprecht interessant om iets van andere culturen te leren. Ze zijn nieuwsgierig. Ze presenteren visitekaartjes in het engels én Arabisch. ‘Prima toch. De helft van onze collega’s en klanten is Arabisch.’

   En zo dendert de multiculturele trein maar voort, daar in Dearborn. ‘Oh ja, Nederland het land van Theo van Gogh’, wordt steeds gezegd. Een professor vertelt:. ‘In Nederland zitten jullie verstrikt in een ‘shouting game’. Waar zijn de gematigde krachten in jullie maatschappij? Als radicale imams maar ook radicale filmmakers hier de dingen zouden zeggen die ze bij jullie gezegd hebben, zouden ze meteen irrelevant zijn geworden voor het maatschappelijk debat. Als ze niet oproepen tot geweld zouden ze hun mond nog wel open mogen doen maar niemand zou meer naar ze luisteren. Respect voor anderen is een heilig goed. Een individu telt bij ons.’

   Een Arabisch-Amerikaanse organisatie organiseert een Martin Luther King-diner omdat de zwarte dominee ook een sociaalspiritueel rolmodel is voor andere culturen en religies. Het diner begint met het uit volle borst meegezongen Amerikaanse volkslied, daarna volgt het officieuze ‘zwarte’ volkslied van Amerika. Er zijn veel zwarte, Arabische, Spaanstalige en blanke Amerikanen. Ze praten met elkaar en slaan elkaar op de schouder.

   De plaatselijke moslimleider Eide Alawan voert met Joodse, Christelijke en Moslimjongeren het toneelstuk ‘de kinderen van Abraham’ op. Tienduizenden hebben het toneelstuk al bezocht. ‘Er zijn zoveel overeenkomsten tussen de wereldgodsdiensten’, aldus Eide. ‘Ideetje voor Nederland’?

   De burgemeester vertelt over de nationale burgerschapstest. ‘Mensen moeten daarvoor redelijk Engels kunnen spreken. Iets van de Amerikaanse geschiedenis afweten. Ze vinden het prachtig als ik als burgemeester bij de inzweringsceremonie ben. Dan is het feest. De hele familie is er bij. Ze zijn apetrots. Ze zijn Amerikaan!

   Feest? Mensen die blij zijn om in te burgeren? Dat vraagt dus ook bij ons om echt wederzijds respect in een ontspannen klimaat.

   We kunnen niet allemaal naar Dearborn. Wat moeten ze daar ook met zoveel onwetende Nederlanders? Laten we beginnen met diversiteittrainingen voor met name blanke veertigplussers. Vrijwillig. Als het multiculturele drama zich nog verder voltrekt, kun je het altijd nog verplicht stellen.

Terug

 

Amsterdam-waarschuwing niet onderschatten, wel nuanceren

 Wie durft nog met metro, tram of bus? Robert Pape vertelde vorige week op de Nederlandse televisie dat er vanaf half augustus beslist een kans is op een bloedbad in het Amsterdamse openbaar vervoer. De onlangs tot professor benoemde Pape werd in onze media gepresenteerd als de antiterrorisme adviseur van de Amerikaanse regering, hetgeen hem de nodige geloofwaardigheid verschaft.

   Natuurlijk neem ik de waarschuwing serieus, maar er zijn wel degelijk een aantal kritische kanttekeningen bij zijn relaas te maken.

   Pape verwijst naar aan Al-Qaedia gelieerde websites waarop eerder de bomaanslagen in Madrid en Londen waren voorspeld. In een laatste internetboodschap wordt ‘Holland’ naast een aantal andere landen opgeroepen de troepen terug te trekken uit Irak. Dat ene woordje ‘Holland’ wordt door Pape onder een vergrootglas gelegd.

   Op die website wordt vooral uitgewijd over Groot Brittannië en Spanje en niet over Nederland. Het zal de boodschappers niet zijn ontgaan dat Nederland al weer enige tijd geleden zijn troepen uit Irak heeft teruggetrokken.

   Pape is met name zo overtuigd van zijn ‘voorspelling’ omdat die precies past bij de theorie die hij in zijn onlangs gepubliceerde boek ‘Dying to Win. The Strategic Logic of Suicide Terrorism’ heeft ontvouwd. Ik ben altijd een beetje huiverig voor schrijvers die hun eigen boek promoten. Omdat het in Irak zo’n chaos is en niemand echt een uitweg weet, maar Pape wel, vindt hij overal een geïnteresseerd gehoor. Hij geeft adviezen en is dus in feite voor Jan en alleman adviseur. Onlangs heeft hij ook Congresleden in Washington toegesproken.

   Pape is niet exclusief adviseur van de Amerikaanse regering. Wel heeft het Pentagon zijn onderzoek op de universiteit deels gefinancierd maar juist daar zal men geschrokken zijn van Pape’s eenvoudige conclusie.

   Politiek wetenschapper Pape heeft met zijn studenten in Chicago de gegevens verzameld over de achtergronden van zoveel mogelijk zelfmoordterroristen en daarmee de grootste database ter wereld gecreëerd. Zijn conclusie luidt dat niet fanatiek islamitisch fundamentalisme de terroristen zozeer inspireert maar veeleer een politiek doel: de verwijdering van niet-islamitische troepen van Islamitische bodem. De gemiddelde zelfmoordterrorist is ook niet een gehersenspoelde simplist maar een rationeel denkend en handelend hoger opgeleide. De meeste zelfmoordterroristen komen uit landen als Saoedi-Arabië en nu ook vooral Irak. Wanneer de Amerikanen en hun bondgenoten zich terugtrekken uit Irak zal het aantal zelfmoorden in onze westerse steden als vanzelf dus afnemen. Zijn theorie heeft de charme van de eenvoud.

   Pape is een typisch rationeel denkend wetenschapper. Vanuit zijn optiek is de Amsterdam-voorspelling dus een logische consequentie.

   Maar hoe kan Pape meer irrationele motieven die uit godsdienstige overtuiging voortkomen meten? Verwart hij niet doel met middel? Pape is geen psycholoog of godsdienstkenner, maar een zelf verklaard terrorismedeskundige. Stel dat ‘wij’ ons terugtrekken, dan blijft toch de ‘verderfelijke’ westerse cultuur over. De wereld is een ‘global village’ waar grenzen feitelijk niet meer bestaan.

   Ik ben niet overtuigd van de ijzeren wetmatigheden van Pape. Nogmaals, ik neem zijn waarschuwing serieus. Maar ‘zijn’ voorspelling is teveel het gevolg van wetenschappelijk getheoretiseer en te weinig een analyse van de werkelijke dreiging.

Terug

 

De Hillary-machine versus de Obama-magie

 De jeugdige senator Barack Obama (45) heeft nog veel obstakels te overwinnen om de Democratische presidentskandidaat voor 2008 te worden. Hij is zo jong, onervaren en geen blanke, zeggen critici. ‘Obambi’ wordt hij al spottend genoemd.

   Tegenstander Hillary Clinton heeft wel de ervaring, de sterrenstatus en het geld. De afgelopen jaren is de senator van New York naar rechts opgeschoven. Sinds de jaren tachtig waait een conservatieve wind door Amerika en wie die trotseert kan het wel schudden. Hillary’s grote voorbeeld is politieke echtgenoot Bill die zo conservatief werd dat hij een flink deel van de Republikeinse agenda uitvoerde. Tot en met forse bezuinigingen op de bijstand aan toe.

   Maar aan dat conservatisme zitten grenzen. In de campagne van 2008 moet je in het centrum van de politiek bivakkeren want steeds meer Amerikanen hebben de buik vol van George Bush die de meest conservatieve president is sinds Herbert Hoover. Zelfs Reagan en Nixon zijn verlichte progressieven vergeleken bij deze ‘darling’ van de neo-conservatieven. De ‘neo-cons’ hebben het presidentschap gekaapt. Cheney en Rove regeerden Washington met als slippendragers Rumsfeld, Rice en eigenlijk ook de superlakei Colin Powell.

   De kiezers willen een heel ander geluid in 2008. Na alle verzinsels rond de Irak-oorlog willen de kiezers weer een kandidaat die zuiver op de graad is. Zoals de uitverkiezing van de rechtschapen Carter een reactie was op de scandaleuze Nixon. Het Witte Huis moet weer een baken van licht worden in donkere tijden. Amerikanen smachten daarnaar.

   Niet zozeer de door en door verpolitiekte Hillary met haar machtige politieke- en geldmachine maar Obama kan daar voor zorgen. Hij beschouwt zichzelf als een bruggenbrouwer tussen het conservatieve rode en het meer progressieve blauwe Amerika. Hij is anders dan de oudere Amerikanen die nog vast zitten aan het conservatieve normen- en waardepatroon van de jaren vijftig. Vindt ook dat de vrijdenkers van de jaren zestig-zeventig zijn doorgeslagen met hun ‘counterculture’ die uiteindelijk is ontaard in een ongebreideld, plat consumentisme.

   Obama wil daar als late babyboomer boven uit stijgen. Het goede van de diverse Amerikaanse generaties in zich verenigen. Meer een pragmaticus zijn. Zich richten op de echte problemen in Amerika. Niet opereren vanuit ingegraven posities maar open staan voor iedere opvatting die constructief is. Conservatief of progressief telt bij hem niet.

   Obama is minder een opportunist dan Hillary Clinton. Om maar vooral niet antipatriottisch over te komen steunde Hillary president Bush bij het begin van de Irak-oorlog. Maar Obama durfde zich in 2003 wél duidelijk tegen de ‘illegale, onzinnige oorlog’ in Irak uit te spreken die zonder steun van de internationale wereld alleen maar ‘de vlammen in het Midden Oosten zou doen oplaaien’.

   Die ‘veilige’ Hillary-keuze voor Bush in 2003, in een tijd nog van groot patriottisme, kan Hillary lelijk opbreken bij de wat meer progressieve partijleden die traditiegetrouw hun stempel drukken op de voorverkiezingen.

   Natuurlijk, Hillary Clinton is een politieke monument. Ze is een keiharde werker met een grote intelligentie. 51 % van de Amerikanen is vrouw en vrouwen gaan wat meer naar de stembus dan mannen. Hillary is onmiskenbaar beter gaan speechen, heeft zelfvertrouwen gekregen. Maar ze mist dat unieke, zo noodzakelijke televisiecharisma.

   Obama beschikt daarentegen wel over een aanstekelijk charisma waarmee hij ook vrouwelijke keizers kan verleiden. Zijn jonge gezin appeleert aan het Kennedy-gezin. Hij geeft de Amerikaanse burgers voortdurend een kijkje in zijn ziel. Ze mogen zijn worsteling zien bij moeilijke standpunten. Waar hij komt wordt hij door massa’s volgelingen bijkans onder de voet gelopen. Kennedy-achtige taferelen! Amerika schreeuwt om nieuw leiderschap

   In 2008 zal de VS qua bevolkingssamenstelling nog multicultureler zijn in de verstedelijkte kuststaten en de industriële ‘upper-midwest’. Nu al kunnen de ‘hispanics’ de balans in een belangrijke sleutelstaat als Ohio laten doorslaan in het voordeel van een Democraat. Obama is, zoals hij het zelf zegt, met z’n ‘melkwitte’ moeder uit Kansas en z’n ‘pikzwarte’ vader uit Kenya het prototype van de ‘melting pot’ Amerikaan. Hij is de vleesgeworden moderne Amerikaan!

   Zeker, Hillary mag je nooit onderschatten. Vooral niet als ze optimaal gebruik maakt van de politieke diensten van Bill Clinton. Hillary heeft 100 % naamsbekendheid, daar kan Obama niet aan tippen. In landelijke peilingen ligt Hillary dan ook voor.

   Maar zelden heeft een kandidaat in zo’n korte tijd zoveel los gemaakt onder de mensen als Obama  Als het nog verder bergafwaarts gaat in Irak zal de roep om een nieuw geluid steeds harder klinken. Een stem die de ongekende polarisatie in het land doet verstommen. Een stem die verbroedert en die appelleert aan het Amerikaanse patriottisme. Voorlopig is dat vooral de stem van Obama.

 Terug

 

Irak is ook de oorlog van Hillary

 Nu een grote meerderheid van de Amerikaanse bevolking voorstander is van snelle terugtrekking uit Irak, durft Hillary tegen de oorlogsbegroting van president Bush te stemmen. ‘Dappere’ Hillary is opeens weer de heldin van links Amerika. ‘Bring them home’ is ook haar slogan.

   Haar stem is niet ingegeven door een zuivere beoordeling van de veiligheidssituatie in Irak maar veeleer door politiek eigenbelang. Hillary beseft dat tijdens de voorverkiezingen voor het presidentschap van 2008 vooral de meer progressieve Democraten naar de stembus trekken en die moeten worden gepaaid.

   Haar stemgedrag is inconsistent, moreel verwerpelijk en brengt in politieke zin grote risico’s met zich mee voor haarzelf. Ze heeft een redelijke kans om de Democratische nominatie te winnen maar in de eindstrijd met een Republikein zal haar zig-zag koers meedogenloos worden blootgelegd.

   Hillary steunde president Bush van harte bij het ontketenen van de Irak-oorlog. Om afstand te nemen van haar al te linkse imago moest en zou Hillary meer naar het centrum opschuiven. Hillary nam plaats in de invloedrijke legercommissie van de Senaat. Ze stemde steevast voor een verhoging van de defensiebegroting. Ondanks waarschuwingen van opinieleiders en topgeneraals vooraf dat een Irak-oorlog zou zijn gebaseerd op een onjuiste legitimatie en vervolgens zou ontaarden in een fiasco, bleven Bush en zeker ook Hillary volharden in hun havikengedrag.

   Voor die politieke verantwoordelijkheid weglopen is laf. Natuurlijk, Irak verkeert in een chaos. Het recent verschenen Iraq-rapport van het Londense Chatham House voor internationale betrekkingen concludeert dat er in feite tientallen burgeroorlogen zijn, dat het federale gezag is overgenomen door allerlei regionale bestuurtjes en militia en dat niet de Verenigde Staten maar Iran de meest invloedrijke buitenlandse mogendheid in Irak is.

    Als de Amerikaanse troepen binnen een half jaar of een jaar zouden zijn teruggetrokken zal de situatie nog meer escaleren. De Irakese staat zou ophouden te bestaan. Naast aanhoudende civiele strijd, zou er van Basra tot Teheran een groot-Iran ontstaan en tezamen met een onafhankelijk Kurdistan zou het machtsevenwicht in deze strategische regio fundamenteel worden aangetast. Als vanzelf zullen buurlanden als Saoedi-Arabië, Jordanië en Syrië in het reuzenconflict worden meegezogen. In zo’n totaal ontregelde situatie hebben terreurorganisaties als Al Qaeda volledig vrij spel en kunnen zij met groot gemak op korte termijn de sentimenten van de grote verliezers, de soennieten, bespelen.

   Hillary had maar beter voor de oorlogsbegroting kunnen stemmen. Daar staat geen tijdslimiet voor terugtrekking in maar Bush moet in de periode juli-september wel met voortgangsreportages komen. De begrotingswetgeving biedt dus handvatten om de president onder druk te zetten nieuwe stappen te ondernemen.

   Gedwongen door de problemen in Irak zien we dat president Bush al een gematigder politiek voert. Wat een paar maanden geleden nog voor onmogelijk werd gehouden, gebeurt nu. De Amerikaanse ambassadeur in Irak overlegde deze week met Iraanse diplomaten. Opeens spreekt de Bush-regering ook over de bijzondere expertise van de Verenigde Naties bij het organiseren van vredesmachten. Vrijwel alle neo-conservatieven, die op sleutelposities zaten in Washington, zijn verdwenen.

   Hillary en andere Democratische presidentskandidaten willen te midden van de nu al oplopende verkiezingskoorts graag het beeld uitdragen dat de Irak-oorlog een ‘Bush-oorlog’ is waar de nieuwe Democratische president vanaf januari 2009 niets mee te maken heeft.

   Dat is een simplificatie van de werkelijkheid. Het is ook Hillary’s oorlog. Het is verstandig om zo snel mogelijk de VN, de Arabische Liga, de NAVO, de EU en meer in het bijzonder ook de buurlanden van Irak te betrekken bij een ‘internationale oplossing’. Een militaire oplossing kan alleen worden bereikt als met betrekking tot Irak zo snel mogelijk een zo breed mogelijk gedragen politiek compromis wordt bereikt. Dat zal uiteindelijk ook concreet neerkomen op het installeren van een internationale vredesmacht die minstens vijf jaar actief zal blijven. De vredesoperatie in Kosovo duurt nu al veel langer.

   De nog steeds enige supermacht ter wereld zal daar troepen aan moeten leveren. Kortom, de Amerikaanse troepen moeten blijven in Irak op basis van een verstandige, gematigde buitenlandse- en veiligheidspolitiek. Niet zozeer ‘democratie’ is het sleutelwoord in Irak maar ‘stabiliteit’. Iedere wereldburger heeft daar belang bij. Ook de mens en politicus Hillary Clinton.

Terug

Amerika kan niet zonder Nederland in Afghanistan

De afgelopen jaren zagen we de opkomst van Al-Qaeda in falende staten als Afghanistan, Irak en Somalië. In stabiele landen als Jordanië is de invloed van de terroristische organisatie minder sterk.

   Maar neem nu Afghanistan waar het aantal aanslagen vanaf  2005 vervijfvoudigde. Het land is in toenemende mate weer het strijdtoneel waarop Al-Qaeda en de Taliban zich wagen. Explosieven zoals zelfgemaakte bermbommen worden op grote schaal vanuit Irak geïmporteerd. De strijdgroepen gedijen in deze toenemende chaos.

   De Verenigde Staten zijn in Afghanistan en Irak (die twee zwakke staten mogen dus absoluut niet los van elkaar gezien worden) op hun eigen grenzen gestuit. Het beeld van de eenzame supermacht, dat na de Koude Oorlog ontstond, is met name in die regio definitief onderuit gehaald.

   President Bush heeft een zigzag koers gevoerd. Over beide landen sprak zijn regering al vlot het ‘mission accomplished’uit. Vervolgens kondigde hij voor Afghanistan een ‘Marshallplan’ aan voor de wederopbouw. Daarvan is weinig terecht gekomen. Het land kreeg de afgelopen jaren zelfs minder steun dan arme landen als Bosnië en Kosovo. En ondanks een verslechterende veiligheidssituatie dreigde president Bush eind 2005 met een troepenvermindering.

   In ‘Foreign Affairs’ pleitte Bruce Riedel, Azië-expert van het Brookings Instituut, onlangs voor een ‘grand strategy’ waarbij de Verenigde Staten de troepen terugtrekt uit Irak om zich vervolgens te concentreren op Afghanistan waar in de grensgebieden met Pakistan de top van Al-Qaeda moet worden uitgeschakeld. Riedel stelt dat Al-Qaeda weliswaar een meer autonome organisatie is geworden met vele cellen overal in de wereld maar dat zo’n ‘onthoofding’ een flinke antipropaganda is voor de terroristische organisatie.

   Ik ben het eens met Riedel maar vindt wel dat die ‘grootse strategie’ nog verder moet worden uitgebouwd. Om meer stabiliteit te brengen in het land zouden meer NAVO-troepen naar Afghanistan moeten worden gestuurd. Ook zouden de landen van de ‘Meditterranean Dialogue’ – Algerije, Egypte, Jordanië, Marokko en Tunesië – meer moeten bijdragen aan de stabilisatie van Afghanistan.

   Om de harten van de mensen in Azië, en eigenlijk de hele wereld,  te veroveren moet de Verenigde Staten een meer verlichte politiek voeren en op de kortst mogelijke termijn intensieve diplomatie aangaan inzake het Palestijns-Israëlische conflict. Dit moet vooral gebeuren in samenwerking met de Verenigde Naties en EU-regeringen die recentelijk meer ervaring met wederopbouw en vredesvraagstukken hebben opgedaan dan de Bush-administratie met z’n unilaterale politieke en militaire optreden en oorlogsretoriek à la Bush en Rumsfeld.

   Binnen zo’n nieuwe internationale aanpak behoort Nederland z’n verantwoordelijkheid te nemen. Onze militairen hebben aangetoond, getuige ook de vele positieve reacties van Afghanen ter plaatse, verstand te hebben van wederopbouw. In uiterst moeilijke omstandigheden hebben zij waardevolle ervaringen opgedaan.

  De Nederlandse troepen blijven in ieder geval nog een jaar. Ons huidige mandaat loopt af vlak voor de komst van een nieuwe Amerikaanse president in Washington. Van de nieuwe Amerikaanse regering, waarschijnlijk ook nog een Democratische, mogen we een buitenlandbeleid verwachten dat meer strookt met de opvattingen en belangen van de rest van de wereld.

   De voortdurende inzet van Nederlandse militairen in Afghanistan past in een herijking van de internationale veiligheidspolitiek waarbij uiteraard Washington nog steeds een grote rol speelt. Nederland moet in Afghanistan een van de bakens van stabiliteit blijven.

   In de tussentijd zou het een goede zaak zijn wanneer de Nederlandse regering proactief richting Washington aangeeft wat onze politieke en militaire stellingname voor de toekomst is in de ‘war on terror’.

   De Amerikaanse president, nog steeds de leider van militair-strategisch gezien het meest machtige land op aarde, heeft een verantwoordelijkheid die de eigen grenzen overstijgt. Ik denk dat ook presidentskandidaten als Hillary Clinton op korte termijn een internationale dialoog willen aangaan over hoe het nu verder moet. Zeker ook een gesprek met Nederland dat zo’n grote inspanning levert in een land waar de Verenigde Staten in 2001 een oorlog is begonnen. De Verenigde Staten kan niet zonder landen als Nederland.

 Willem Post is als Amerika-deskundige verbonden aan Instituut Clingendael

Terug

 

Hillary Clintons haat-liefde verhouding met Den Haag

Als Hillary Clinton de nieuwe Amerikaanse president wordt, zal de buitenlandse politiek van Washington niet ingrijpend veranderen, meent Willem Post.

Als meest politieke ‘first lady’ uit de Amerikaanse geschiedenis sprak Hillary Clinton in de jaren negentig regelmatig mooie woorden over mensenrechten. In een toespraak in 1999 tijdens een bevolkingsconferentie in Den Haag noemde ze de stad ‘uniek’ en ‘historisch’. Zij wees op de belangrijke rol van het Internationaal Gerechtshof in het Vredespaleis en de vredesbeweging die in de Haagse salons was ontstaan rond 1900. Juriste Hillary presenteerde zich als een bevlogen hoeder van het internationaal recht.

   Terwijl haar echtgenoot uiteindelijk zijn handtekening zette onder het statuut van het Internationaal Strafhof, was het notabene senator Clinton die in 2002 de ‘Hague Invasion Act’ ingediend door de ultrarechtse Republikeinse senator Jesse Helms van harte steunde. Op basis hiervan behoudt de Amerikaanse overheid zich het recht toe gevangen genomen Amerikaanse militairen in Den Haag te bevrijden.

   Toen twee jaar later het Internationaal Gerechtshof in essentie de Israëlische veiligheids- muur in de bezette Palestijnse gebieden afkeurde, keerde zij zich in een resolutie tegen de vrijwel unanieme uitspraak van de vijftien rechters. Hillary weigerde te spreken van ‘bezette gebieden’ en koos voor de term ‘betwiste gebieden’. Zij veroordeelde het juridische hoofdorgaan van de Verenigde Naties als zijnde ‘politiek’ en ‘kritisch ten opzichte van Israël’.

    Met ondermeer haar onvoorwaardelijke steun voor de Irak-oorlog heeft senator Clinton aangegeven de Bush-doctrine volledig te steunen. De Irak-oorlog was in wezen een preventieve oorlog want een zichtbaar gevaar voor de veiligheid van de Verenigde Staten en de rest van de wereld was immers niet aantoonbaar.

   De eerste zes jaren van het Bush-tijdperk hebben daarmee een flagrante schending van het internationaal recht te zien gegeven. Veel politici, waaronder vooral ook Hillary Clinton, hebben zich in een ultrapatriottisch klimaat laten meeslepen door een simplistische buitenlandse- en veiligheidspolitiek. De regering-Bush sprak van een nieuwe wereld na 11 september waarin oude wetten niet meer zouden gelden. ‘Je bent voor of tegen ons’ was de holle slogan die Washington, en in feite ook Hillary, hanteerde.

   Na de Koude Oorlog, toen de ‘counter balance’ van de Sovjet-Unie was weggevallen, stond Amerika op het toppunt van zijn roem. Nog nooit in de geschiedenis is een supermacht in zo’n korte tijd van z’n voetstuk gevallen. Het nieuwe ‘Romeinse Rijk’ is in Afghanistan en Irak tegen z’n eigen grenzen aangelopen.

   De regering-Bush heeft de afgelopen twee jaar een meer gematigde politiek gevoerd. In het Midden-Oosten wordt weer met vijanden als Syrië en zelfs Iran overlegd. John Bellinguer, de juridische topadviseur van minister van Buitenlandse Zaken Condoleezza Rice, gaf afgelopen zomer in Den Haag aan ‘van harte met het Internationaal Strafhof samen te willen werken.’

   Nu het stof van ‘11 september’ is neergedaald, wordt ook voor Washington duidelijk wat de ware les van ’11 september’ is geweest. Er is een sterke asymmetrie tussen formele en informele macht. En ook tussen hardnekkig parochiaal en gevaarlijk fundamentalistisch denken enerzijds en weggevaagde grenzen van tijd en afstand anderzijds. Dat alles tezamen zorgt voor veel verwarring en onzekerheid binnen de internationale verhoudingen.

   De wereld is een dorp geworden. Daar past een Amerikaanse president bij die een nieuw internationalisme predikt. Dat is ook precies de term die kandidaat Hillary predikt in de huidige verkiezingscampagne. Maar daar blijft het bij. Hillary wil bijvoorbeeld een eventueel lidmaatschap van het Internationaal Strafhof alleen ondersteunen als de Verenigde Staten een uitzonderingspositie krijgt waardoor Amerikaanse oorlogsmisdadigers niet kunnen worden bestraft.

   Nu haar verkiezingscampagne op volle stoom ligt, verwachten we van Hillary een genuanceerde visie op een tijdsgewricht dat niet meer valt te plaatsen in een Amerikaanse eeuw maar ook niet in een Aziatische. In dit overgangstijdperk zien we een toenemende interdependentie van machtsblokken waaronder die van Europa en de Verenigde Staten. We zien ook steeds meer verstrengeling van hard en soft power.

  Hillary hult zich in vage algemeenheden en zelfs in stilzwijgen. Zij heeft de lessen van ‘11 september’ nog steeds niet goed begrepen.

 Willem Post is de Amerika-deskundige van Instituut Clingendael

In zijn nieuwe boek ‘Het Witte Huis’ duidt hij ook de buitenlandse politiek van de huidige Amerikaanse regering en de presidentskandidaten  

Terug

McCain wint in Pennsylvania

 

Aanstaande dinsdag vindt in Pennsylvania de Democratische voorverkiezing plaats. Maar juist de Republikein John McCain wordt de echte winnaar, aldus Willem Post die de staat bezocht.

 West-Pennsylvania is Hillaryland. In de vroegere staalstad Pittsburgh en het omringende platteland wonen de Reagan-Democrats. Deze ‘Joe Sixpack’-Amerikanen staan massaal achter senator Clinton. Het zijn mensen met conservatieve waarden. Zij gaan naar de kerk en koesteren het Amerika van vroeger.

   En juist hier presenteert Hillary zich voortdurend als een diepgelovige vrouw die in het plaatsje Scranton de zomervakanties bij haar grootouders doorbracht. In de beboste heuvels van Pennsylvania heeft Hillary het echte Amerika ontdekt: godvrezend, patriottisch en individualistisch. Als jong meisje heeft zij er leren jagen.

   De economische recessie heeft hard toegeslagen. Als ik over de slechte binnenwegen rijd, waan ik me soms in Oost-Europa van vroeger. Gaten in de weg, armoedige huizen en lege fabriekshallen.

   Hillary vecht voor deze mensen. Ze komt op voor hun brood- en boter issues. Zij heeft hele precieze miljardenplannen voor een betaalbare gezondheidszorgverzekering en de stimulering van de economie. Hillary is dé kampioen van ‘small-town’ Amerika. Trots wijst zij op de economische bloeiperiodes in de Amerikaanse geschiedenis zoals de jaren vijftig-zestig en vooral de ‘golden nineties’ onder haar echtgenoot.

   Oost-Pennsylvania met veel zwarte Amerikanen, studenten en hoger opgeleide blanken is Obamaland. Philadelphia is zijn stad. Hier is de Irak-oorlog minstens zo’n belangrijke issue als de economie.

   Obama is altijd ronduit tegen de oorlog geweest en brengt eerder dan Hillary de troepen thuis. In deze multi-culturele omgeving is Obama de ideale bruggenbouwer. De oriëntatie van de mensen hier is meer gericht op de kosmopolitische Oostkust dan het geïsoleerde Midden-Westen. Het was ook in ‘Philly’ dat Obama zijn inmiddels al beroemde speech over raciale verschillen en vooroordelen uitsprak.

   De verwachting is dat Clinton wint in de ’Keystone-staat’. Het aantal gedelegeerden van Obama zal zij echter niet kunnen overtreffen. Ook niet in de resterende voorverkiezingen tot in juni. Als niet een groot schandaal rond Obama uitbreekt, lijkt de race binnen de Democratische partij gelopen.

   Maar ik vrees voor Obama dat de Democratische nominatie zijn laatste overwinning zal zijn. Obama is er niet in geslaagd de meerderheid van de gewone blanke kiezers in diverse grote staten, waaronder ook het belangrijke Ohio, te winnen. De Clinton-campagne is het gelukt Obama neer te zetten als een linkse politicus, daarbij gretig geholpen door de Republikeinse kandidaat John McCain. De Archie Bunker-Democraten in Pennsylvania zijn ongevoelig voor Obama’s charisma en de organisatiekracht van zijn campagne. Ze noemen hem ‘Snobama’: een arrogante, intellectuele politicus uit de grote stad.

   McCain zal tijdens de eindstrijd in de herfst met zijn gematigd-conservatieve standpunten gemakkelijk deze Raegan-Democraten achter zich krijgen. De oudere oorlogsheld met de vertrouwenwekkende stem die aan Reagan doet denken, zal Obama wegzetten als een onervaren en ook on-Amerikaanse politicus. Obama liet zich immers jarenlang inspireren door dominee Jeremiah Wright die onlangs een fanatieke ‘God damn Amerika’-toespraak uitsprak. Voor veel Amerikanen is McCain vanwege zijn onvoorstelbare opofferingen in Vietnam destijds de ultieme patriot.

   Howard Dean, de voorzitter van de Democratische partij, blaakt nog steeds van zelfvertrouwen. Hij zegt voortdurend dat de tweestrijd tussen Obama en Clinton voor hen beiden louterend werkt en steeds maar weer het enorme enthousiasme van de kiezers toont. Bij dit feest van de democratie zou de Republikeinse kandidaat verbleken.

   Onzin! Dag-in, dag-uit wordt de tweespalt tussen conservatieve en progressieve Democraten geëtaleerd. Ondanks alle aandacht voor de twee Democratische kemphanen kan McCain hen in opiniepeilingen gemakkelijk bijbenen. Maar liefst dertig procent van Hillary’s aanhangers zegt op McCain te stemmen op de verkiezingsdag in november.

   Ook in Pennsylvania woedt een Democratische loopgravenoorlog. Er is sprake van een politieke surplace. De Democratische partij werd in de jaren negentig door conservatieve Democraten als Bill Clinton gedomineerd. Nu proberen linkse leiders als Nancy Pelosi en Howard Dean te regisseren. Het resultaat van deze factiestrijd is dat de Democratische partijbestuurders hopeloos verdeeld zijn. Ruwweg de ene helft van de supergedelegeerden is voor Clinton, de andere voor Obama.

   Het is een droomscenario voor McCain die weet dat de conservatieve Republikeinen hem wel moeten ondersteunen want er is geen alternatief voor hem binnen de partij. Zelfs zijn vroegere tegenstander president Bush steunt hem openlijk. McCain maakt de meeste kans op het Amerikaanse presidentschap. Hij is de echte winnaar in Pennsylvania.

 Willem Post is Amerika-deskundige van Instituut Clingendael

Terug

Wereldhervormer John Mc Cain slaat de plank mis

Terug

Europa is troefkaart voor Obama

Terug