Nu in 2005 kun je al veilig winkelen op de 125^ste straat. Er komen steeds meer chique winkels afgewisseld door moderne kantoorgebouwen waaronder dat van Bill Clinton. Toeristen bezoeken Harlem massaal op zoek naar ‘soul food’-restaurants en de theaters waar de wortels van de jazz- en de bluesmuziek liggen.

  Verantwoordelijk voor deze metamorfose is met name een groot sociaaleducatief project: de ‘Harlem Children’s Zone’ (HCZ). Het project bestaat nu zo’n tien jaar en is in feite structureel geworden.

  ‘Wat wij geleerd hebben is dat hoge verwachtingen hoge resultaten met zich mee brengen’, zegt Geoffrey Canada, die zowel onderwijskundig als financieel directeur van de HCZ is.

   Op basis van allerlei bestaande hulpprogramma's ontwikkelde Canada met zijn staf een totaalplan wat een radicale breuk betekende met de traditionele hulpverlening.

   ‘In de Verenigde Staten maar ook elders richten overheden en particuliere weldoeners zich vaak op de kansrijke kinderen met kleinschalige projecten. De omstandigheden in de achterstandswijken waren zo ellendig dat je de meeste kinderen kon afschrijven. Slechts een enkeling kon uit dat moeras ontsnappen’, zegt Canada die zelf in de Bronx opgroeide.

   De HCZ koos voor een tegengestelde benadering. ‘Er moet een sociale ‘wave’ door een wijk spoelen. Alle kinderen in een wijk moeten het idee hebben dat er iets gebeurt. Niet één school maar alle scholen moeten worden ondersteund. De school, de ‘promise academy’,  moet het middelpunt van de wijk zijn’.

   Hulpverlening is als een ketting waarin geen schakel mag ontbreken. Daarom werkt de HCZ samen met artsen, kerken, vrijwilligersorganisaties, bedrijven en de lokale overheid. Al negentig blokken in Harlem doen mee met het reuzeproject.

   Blok voor blok zijn bewonersorganisaties opgericht. 65% van de verpauperde appartementenblokken waren in het bezit van de gemeente. Via het deelproject ‘Community Pride’ van de HCZ kregen de bewoners soms wel gedurende vijf jaar workshops in het opknappen van huizen, financieel beheer en het organiseren van bewonersvergaderingen. De gemeente was van harte bereid de ‘waardeloze’ appartementengebouwen onder gunstige voorwaarden te verkopen. De afgelopen jaren zijn de appartementen met 500% in waarde gestegen. Steeds meer mensen voelen zich verantwoordelijk voor de buurt en dus ook voor de kinderen.

   Pedagogisch uitgangspunt van de HCZ is dat kinderen zo jong mogelijk met hulpverlening in aanraking komen. Van nul tot vijf leggen de kinderen de basis voor allerlei leervaardigheden, aldus Canada. Voordat ze naar de kleuterschool gaan is er al een basis gelegd.

   ‘We willen zo snel mogelijk een leerattitude ontwikkelen. Aan de grote maatschappelijke problemen kunnen wij in directe zin niets veranderen maar wij willen kinderen zo lang mogelijk bij ons houden. Dat betekent lange schooldagen en veel naschoolse opvang. Er zijn schaakcursussen die worden gegeven door topschakers. Je kunt meewerken aan onze buurtkrant met een oplage van 50.000. We hebben een eigen televisiezender op de kabel. Wij hebben ook een geweldige zomeracademie en zomerkamp. Een lange zomervakantie is onzin.’

   Van 0 tot 18 worden kinderen voortdurend ‘gemonitoord’ en waar nodig ondersteund. Er zijn geen breuklijnen. ‘We laten ze nooit meer los’, zegt Canada.

   Op zaterdagochtend is er ‘Baby-college’ waar de vele alleenstaande moeders les krijgen in verzorging en hygiëne. Soms kost het moeite om de moeders uit hun huis te krijgen maar vrijwilligers proberen hen in deur-aan deur gesprekken te overtuigen toch te komen. Ze worden gelokt met bioscoopkaartjes of supermarktbonnen. ‘Als we ze maar eenmaal binnen hebben, blijven ze. We zorgen ook voor een gezond ontbijt’.

   Canada garandeert iedere ouder en leerling succes. ‘We verwachten veel van onze kinderen en eisen veel. Er wordt hier vaak getest en wij bieden indien nodig onmiddellijk hulp aan.’

   Zo zijn er honderden ‘Harlem Peacemakers’, bijna volwassen jongeren die een speciale band met de ‘kleintjes’ proberen te ontwikkelen. Deze ‘rolmodels’ bemiddelen bij conflicten tussen de kinderen maar helpen ook bij het voorlezen en extra leeslessen. Vier kinderen hebben in feite één docent. Deze jongeren sluiten een contract voor twee jaar waarna ze een schenking voor een universiteitsbeurs krijgen.

   Een van hen, Mizeta Wilson, vertelt dat kinderen aanvankelijk sceptisch waren omdat ze gewend zijn zich niet zo gauw te hechten aan iemand. In hun jeugd zijn ze eigenlijk al door zovelen verlaten, inclusief vaak hun vader. ‘Iedere dag moet je er voor hen zijn. En dan komt het moment van de totale omslag. Eigenlijk plotseling. Als de kinderen ’s morgens naar hun tafel lopen om te ontbijten omhelzen ze me. Ze weten dat je blijft, dat je bij hen hoort. Je hebt hun vertrouwen gewonnen. Dat is zo’n mooie ervaring dat ik nu zeker weet dat ik onderwijzeres wil worden.’

   De HCZ put uit overheidsmiddelen maar ook uit private bronnen waardoor leraren extra betaald kunnen worden. ‘Ik heb uitsluitend gemotiveerde leraren, niet van die verzuurde types. Zij zijn zo bevlogen dat ik ze als het ’s avonds weer eens laat is geworden echt naar huis moet sturen’, zegt Canada lachend.

   Het succes van de HCZ is inmiddels gemeten. De leesscores variëren van 1 tot 4. Canada: ‘Vroeger scoorden de kinderen uit Harlem vrijwel uitsluitend enen en tweeën. Nu wemelt het van de drieën en vieren. Ik vraag me dan altijd af of we ons wel echt blijven richten op de allerzwaksten, de allerarmsten want daar moet onze prioriteit blijven liggen.’

   De HCZ ondersteunt zo’n 10.000 kinderen en 23.000 volwassenen. Er is een samenwerkingsverband met de fameuze pedagogische afdeling van de Harvard Universiteit die zo’n uitgebreid onderzoeksgebied in een achterstandsbuurt zeer interessant vindt. Steeds meer bedrijven willen investeren in de HCZ, vooral ook omdat het businessplan nauwkeurig aangeeft welke vorderingen op onderwijskundig en sociaal gebied te verwachten zijn en welke middelen daarbij worden ingezet.

   Ook de politiek omarmt de HCZ. Conservatieve politici waarderen het strakke model en de grote aandacht voor normen en waarden, terwijl progressieven de forse financiële investeringen voor de allerarmsten van harte toejuichen.

   De afgelopen jaren heeft Hillary campagne gevoerd voor zowat alle belangrijke Democratische politici die dus in grote getale aan haar loyaal zullen zijn. Hillary heeft een ijzeren greep op de partij. In het hele land heeft zij nu al een sterke organisatie opgebouwd. Samen met ‘politieke echtgenoot’ Bill zal zij alle records op het gebied van fondsenwerving verbreken.

   Klein schetst het beeld van een Bill die al jarenlang met handen en voeten gebonden is aan de ‘Big Girl’. ‘Big’ want Hillary had ook in het Witte Huis de touwtjes in handen. Traditioneel wordt een ‘First Lady’ in de oostvleugel van de ambtswoning ‘opgeborgen’ maar Hillary kreeg een eigen politiek kantoor in de presidentiële westvleugel. Ze had een grote, uiterst loyale staf van vooral progressieve vrouwen. Een staat in een staat: Hillaryland!

   Allerlei linkse veranderingen moesten worden doorgevoerd zoals de hervorming van de gezondheidszorg. Hoewel die plannen mislukten duidt het wel op de grote invloed van Hillary.

   Als geen ander was Hillary op de hoogte van de seksverslaving van haar man. Volgens Klein keurde Hillary Bill’s vreemdgaan goed zolang het maar ging om niet al te intelligente, nogal ordinaire dames van het type Jones of Lewinsky. ‘Washington wemelde van de mooie, slimme vrouwen en Hillary  zou nooit geaccepteerd hebben dat Bill een verhouding met iemand had die kon meepraten over de grote politiek.’

   Hillary kent Bill’s geheimen en kan hem chanteren. Ze zal een uiterste inzet van haar man eisen wanneer zij zich officieel kandidaat stelt voor 2008. Officieus heeft zij dat al lang gedaan, aldus Klein.

   De machiavellistische Hillary heeft er alles voor over om te winnen. Klein beschrijft haar metamorfose. Om de gematigde kiezers te paaien staat ‘havik’ senator Clinton inmiddels pal achter Bush inzake de verhoging van het defensiebudget. In de abortusdiscussie roept Hillary nu voortdurend dat Democraten ook respect moeten hebben voor conservatieve andersdenkenden. Zij is ook een campagne begonnen tegen geweld en seks op televisie.

   Klein trakteert de lezer op vele politieke en persoonlijke insiderverhalen waardoor zijn vlot geschreven boek een hoog ‘rode oortjes’ gehalte heeft. Zo lijkt het wel alsof Klein erbij was toen Nixon voor het eerst na Watergate op uitnodiging van de Clintons in 1993 het Witte Huis mocht bezoeken.

   Nixon nam de lift naar boven en toen de deuren zich openden stond daar Hillary met een stralende glimlach. Juist de vrouw die als jonge juriste in het Watergate-onderzoek zo’n belangrijke rol had gespeeld, overlaadde hem met complimenten: ‘Uw gezondheidsplan was z’n tijd lichtjaren vooruit en diende als model voor onze plannen.’ De oude ‘Tricky Dick’ was verbijsterd.    

   Tijdens het gesprek observeerde hij het echtpaar nauwkeurig. Bill was een aardige man, mar geen leider. Hij twijfelde te vaak. Hillary daarentegen maakte een verpletterende indruk op de ex-president. Ze is voor niemand bang ‘Ze boezemt angst in’. Een echte winnaar!

   En winnen zal Hillary want een aantal rode Republikeinse staten, zoals Ohio, Missouri en Iowa, zullen in 2008 vanwege de sterke groei van de Spaanstalige populatie voor een aantrekkelijke Democraat stemmen. En Hillary is letterlijk aantrekkelijk geworden met behulp van de duurste Hollywood-stylisten. Zij heeft ook heel goed leren speechen.

   De eens progressieve Klein waarschuwt zijn conservatieve landgenoten. De nieuwe conservatieve Hillary bestaat natuurlijk niet. Eenmaal aan de macht zal zij het gedachtegoed van de linkse lesbiennes uitdragen..

   Kleins boek is daarom zo belangrijk omdat het conservatief Amerika de munitie geeft in een vroeg stadium Hillary onderuit te halen. Klein gaat over de scheef door te beweren dat Chelsea is voortgekomen uit een verkrachting binnen het huwelijk. Zulke verhalen ‘van horen zeggen’ diskwalificeren dit boek maar omdat het koren op de molen van de vele Hillary-haters is, moet een ieder die de verkiezingen van 2008 wil bestuderen, dit boek lezen. Het staat inmiddels al prominent in de New York Times boeken toptien.

THE TRUTH ABOUT HILLARY

What She Knew, When She Knew It, and How Far She’ll Go to Become President

Door Edward Klein,

Sentinel, published by the Penguin Group

2005, hard cover, 305 pag.